Doradztwo:

17.06.2014 Żyto hybrydowe – wiosenne nawożenie azotowe. 

Termin zastosowania nawożenia azotowego i optymalny podział wielkości dawek uwzględniający aktualny stan plantacji, decyduje o wykorzystaniu potencjału roślin żyta i uzyskaniu wysokich plonów. Oczywiście należy być świadomym, że w przypadku braku odpowiedniego zbilansowania pozostałych składników pokarmowych i nieodpowiedniego odczynu pH, najskrupulatniej dobrana strategia nawożenia azotowego będzie nieefektywna.

Na stanowiskach słabych i średnich, na których najczęściej uprawia się żyto dawkę azotu dzielimy na dwie części. Stosowanie trzeciej dawki w fazie początku kłoszenia polecane jest jedynie na stanowiskach rokujących bardzo wysoki potencjał plonowania i zasobnych w wodę.

Żyto hybrydowe jest rośliną bardzo odporną na niskie temperatury. Najwcześniej ze zbóż wznawia wegetację po spoczynku zimowym i szybko przechodzi w rozwój generatywny. Fakt ten wymaga zastosowania wczesnego nawożenia azotowego. Pierwsza dawka azotu powinna być zastosowana w momencie ruszania wegetacji wiosennej. Ma ona na celu regenerację ewentualnych uszkodzeń oraz utrzymanie rozkrzewień bocznych. W przypadku braku wczesnego dostarczenia N w pierwszej wiosennej dawce, może dojść do „głodu azotowego” i rośliny mogą zredukować pędy boczne, co będzie negatywnie wpływało na uzyskanie odpowiedniej obsady kłosów na jednostce powierzchni. Pierwsza dawka azotu powinna uwzględnić stan rozkrzewienia roślin. Przy dobrym rozkrzewieniu – 4-5 pędów bocznych dawka azotu powinna wynosić ok.40 – 50 kg. N/ha. Przy mniejszym rozkrzewieniu dawkę należy odpowiednio zwiększyć. W tym terminie zalecamy nawozy szybko działające, przykładowo saletra amonowa, saletrzak lub saletrosan, który zawiera bardzo ważną dla roślin siarkę.

Aby odpowiednio ustalić termin pierwszej dawki niezbędna jest obserwacja roślin na polu uprawnym. Pierwszym objawem ruszenia wegetacji jest pojawienie się nowych przyrostów korzeniowych, które możemy zaobserwować po wykopaniu rośliny z ziemi. Wiosna 2014 rozpoczęła się wcześnie. Już 25 lutego podczas lustracji plantacji obserwowaliśmy pojawienie się nowych odrostów korzeni. Zdjęcie nr 1 wykonane zostało na plantacji żyta hybrydowego odmiany Palazzo w dniu 25 lutego. Widoczne są nowe przyrosty korzeniowe. 1 marca zastosowaliśmy pierwszą dawkę azotu w postaci saletrosanu w ilości 200 kg/ha czyli 52 kg N i 26 kg S/ha.

Fot.1 początek wegetacji wiosennej.

Żyto po wznowieniu wegetacji po spoczynku zimowym, bardzo szybko siąga kolejne fazy rozwoju. Również w tym sezonie przy sprzyjających warunkach pogodowych i po zastosowaniu pierwszej dawki azotu, żyto bardzo intensywnie rosło. Pomiędzy fazą pełni krzewienia a fazą pierwszego kolanka różnicuje się kłos, czyli następuje „programowanie” przyszłego plonu. W tym czasie roślinom żyta nie może zabraknąć azotu w glebie, jak również innych składników pokarmowych, ponieważ każde niedociągnięcie w tym aspekcie będzie redukowało plon.

Po osiągnięciu fazy pierwszego kolanka rośliny rozpoczynają fazę strzelania w źdźbło. Jest to okres, w którym rośliny muszą zbudować najwięcej zielonej masy więc potrzebują budulca jakim pośrednio jest azot. Pierwsze kolanko to czas na podanie drugiej i najczęściej ostatniej dawki azotu. Żyto hybrydowe do wytworzenia ok 7-8 ton ziarna potrzebuje ok.140-150 kg N/ha. Uwzględniając pierwszą dawkę (50 kg) oraz azot mineralny z gleby (najczęściej jest to ok.30 kg N/ha) pozostałe 70 kg N/ha zastosowaliśmy właśnie w tej fazie. Była to saletra amonowa w ilości 200 kg/ha. W tym roku pierwsze kolanko pojawiło się ok 20 marca. Na zdjęciu poniżej, które zrobione zostało 27 marca jest już wyraźnie widoczne.

Fot. 2 . Pierwsze kolanko – początek strzelania w źdźbło.

Druga dawka azotu na glebach średnich kończy nawożenie azotowe na plantacjach żyta hybrydowego. Azot dostarczony w postaci mineralnej orientacyjnie będzie dostępny dla roślin w ciągu 4-5 tygodni. Później roślina korzysta z azotu mineralnego, którego dostępność przy ciepłej i wilgotnej pogodzie możemy kalkulować na około 30 kg/ha (gleby średnie), oczywiście zdarzają się również odchylenia od tej wartości, więc należy to również uwzględnić.

W strategii nawożenia oczywiście należy uwzględnić również pozostałe składniki, ponieważ jednostronne nawożenie tylko azotem nie przyniesie oczekiwanych skutków. Pamiętajmy o zoptymalizowaniu odczynu pH, dostarczeniu magnezu oraz siarki w odpowiedni ilościach, a zwyżka plonu będzie bardzo szybko widoczna.

Doradca Agrotechniczny KWS Zboża
Jarosław Wierzyk