Doradztwo:

Demo Farma GR Drzęczewo k. Gostynia 2010/2011

Wszystkich zainteresowanych praktycznym podejściem do uprawy żyta ozimego, zapraszam do odwiedzenia drugiej edycji Demo Farmy w GR Drzęczewo, którą przygotowaliśmy we współpracy z firmą VÄDERSTAD. Projekt jest kontynuowany, ponieważ spotkał się z dużym zainteresowaniem ze strony producentów rolnych. Cel pozostał bez zmian – odzwierciedlić realne warunki gospodarowania na glebach lekkich oraz pokazać jakich błędów należy unikać, aby zebrać wysoki plon ziarna.

Doświadczenia zostało założone na glebie lekkiej (IVb i V) o odczynie pH 6,5 i zawartościami podstawowych makroelementów na 100 g gleby na następującym poziomie:  P2O5 35 mg , K2O 23 mg, MgO 7,6 mg. Przedplonem było żyto ozime. Słoma została zebrana z pola. Przed uprawą ścierniska, którą wykonano agregatem Cultus, zastosowano nawożenie organiczne obornikiem w ilości 25 t/ha. W postaci nawozów mineralnych  dostarczo do gleby następujące ilości składników pokarmowych na ha: 36 kg P2O5, 60 kg K2O, 50 kg MgO oraz 40 kg S. Uprawę główną wykonano za pomocą pługa (system orkowy) oraz agregatem TopDown (system bezorkowy). Każdy system uprawy podzielony jest na pięć bloków różniących się; gęstością siewu, głębokością siewu, ilością wysiewu i terminem nawożenia azotowego. Szczegółowy schemat Demo Farmy znajduje się w tabeli nr 1.

Tabela 1. Schemat Demo Schcemat Demo Farmy w Drzęczewie

Uprawa orkowa

Uprawa bezorkowa


A1 Brak pierwszej dawki azotu wiosną
180 szt/m, głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 15 m



B1 Brak pierwszej dawki azotu wiosną.
180 szt/m, głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 15 m



A2. 180 szt./m, głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 15 m (kontrola)


B2. 180 szt./m, głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 15 m



A3. 180 szt./m , głębokość siewu 5 cm ,
termin siewu 23 IX
Zbyt głęboki siew,
Szerokość bloku – 15 m.


B3. Zbyt głęboki siew,
180 szt./m , głębokość siewu 5 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 9 m.



A4. Zbyt mała gęstość siewu,
110 szt./m , głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 9m


B4. Zbyt mała gęstość siewu,
110 szt./m , głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 9 m



A5. Zbyt duża gęstość siewu,
250 szt./m , głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 9 m


B5. Zbyt duża gęstość siewu,
250 szt./m , głębokość siewu 2 cm ,
termin siewu 23 IX
Szerokość bloku – 9 m



W dniu 23.09.2010 zasiano żyto hybrydowe odmiany VISELLO za pomocą agregatu uprawowo-siewnego SPIRIT 400 S. Gleba była dobrze uwilgotniona, ponieważ w przeddzień siewu w Drzęczewie padał deszcz. Równomierne wschody zaobserwowano już w dniu 02.10.2010 na obiektach z głębokością siewu 2 cm, natomiast na obiektach z 5 cm głębokością siewu dopiero 2 dni później. Oprysk herbicydowy (200 l/ha) wykonano w fazie BBCH 11-12 (12.10.2011) środkiem zawierającym w swoim składzie pendimetalinę 1000 g/ha oraz izoproturon 600 g/ha. Przebieg pogody po wschodach charakteryzowała się dość niskimi jak na tę porę roku temperaturami powietrza oraz sporymi opadami deszczu, co bezpośrednio wpłynęło na spowolnienie rozwoju roślin. Kilka ciepłych dni w październiku i listopadzie pozwoliło nadrobić straty w rozwoju i rośliny wegetację jesienną zakończyły w fazie pełni krzewienia (foto nr 1 i 4).

Foto 1. 10.11.2010 Rośliny z obiektu kontrolnego głębokość siewu 2 cm. 4 - 5 rozkrzewień na roślinę, dobry wigor.

Wyjątkiem były rośliny pochodzące z głębokiego siewu na 5 cm, które w porównaniu do rośliny sianych na optymalną głębokość miały średnio o dwa rozkrzewienia mniej (foto 2), słabszy system korzeniowy oraz gorszy wigor (foto 3). Różnice rozwojowe, które wystąpiły pomiędzy roślinami, w Drzęczewie bardzo obrazowo przedstawia fotografia nr 5 z wyznaczona linią gleby.

Foto 2. 10.11.2010 Rośliny z siewu 5 cm. Ograniczone krzewinie słaba kondycja roślin.
Foto 3. 10.11.2010 Roslina z siewu na głebokość 5 cm. Wytworzone międzywęźle korzeniowe, z którego wyrasta pęd boczny. Roślina mocno "zmęczona". Silnie ograniczony rozwój systemu korzeniowego, co niewątpliwie będzie miało wpływ na poziom zbieranych plonów.
Foto 4. 10.11.2010 Roślina z prawidłowej uprawy. Siew na głebokość 2 cm. Roślina dobrze rozwinięta 5 pędów, silny sytem korzeniowy.
Foto 5. 10.11.2010. Dla porównania rośliny z różnych głębokości siewu. Od lewej siew >5 cm po prawej siew prawidłowy 2 cm.

Demo farma po zimie.

Warunki pogodowe w czasie zimy były dość trudne. Gruba i długo zalegająca pokrywa śniegu chroniła rośliny przed niskimi temperaturami i wiatrem, z drugiej jednak strony stwarzała optymalne warunki do rozwoju chorób związanych ze złym zimowaniem. Po stopnieniu śniegu na przełomie lutego i marca nastąpił gwałtowny spadek temperatur i przez kilka następnych dni wiał silni wysuszający rośliny wiatr. Mimo braku okrywy śnieżnej rośliny żyta hybrydowego bardzo dobrze poradziły sobie z tą sytuacją.
W drugim tygodniu marca na zamarzniętą glebę zastosowaliśmy pierwszą dawkę azotu w postaci saletry amonowej w ilości 120 kg/ha tj. 40 kg. N.

Foto. 6 Początek wegetacji wiosennej.

Podczas lustracji plantacji na początku kwietnia rośliny były w fazie końca krzewienia – początku strzelania w źdźbło. Podjęliśmy decyzję o zastosowaniu drugiej dawki azotu w ilości ok. 60kg N/ha. Najlepiej rozkrzewione i ukorzenione były rośliny z poletek sianych na głębokość 2 cm. przy gęstości 180 szt./ m2 (fot. 7 i 8).

Foto. 7 Faza koniec krzewienia – początek strzelania w źdźbło 5.04.11.
Foto. 8 Roślina dobrze ukorzeniona i rozkrzewiona (6-7 pędów bocznych)

W tym czasie wyraźnie widać było, że niektóre chwasty, głównie przytulia czepna i chaber bławatek nie zostały w pełni zniszczone zabiegiem jesiennym (foto 9).i trzeba będzie wykonać zabieg korekcyjny

Foto. 9 intensywnie rosnąca przytulia czepna.

W dniu 11.04.2011 wykonaliśmy zabieg mieszaniną zbiornikową, która zawierała następujące substancje czynne: amidosulfuron + tribenuron.

W połowie kwietnia (faza strzelania w źdźbło) zastosowaliśmy drugą dawkę azotu. 200 kg. saletry amonowej – 68 kg. N/ ha.

Foto. 10 Wysokość roślin ok. 30 – 40 cm.

Kilka dni  po zastosowaniu azotu wykonaliśmy oprysk mieszaniną zbiornikową składającą się z fungicydu, regulatora wzrostu oraz nawozu dolistnego (siarczan magnezu siedmiowodny, nawóz ADOB Cu 1l/ha, nawóz ADOB Mn 2l/ha, CCC 720 1l/ha, tineksapak etylu 0,2 l/ha oraz prochloraz + propikonazol 1l/ha).

Foto.11 Dobre działanie preparatów herbicydowych na chabra.

W pierwszej dekadzie maja żyto rozpoczęło fazę kłoszenia. W tej fazie zdecydowaliśmy się na podanie trzeciej dawki azotu. Jak się okazało później było to optymalny moment, ponieważ dwa dni później spadł deszcz.  Przed fazą kwitnienia wykonaliśmy oprysk mieszaniną zawierającą tebukonazol 150 g/ha azoksystrobinę 50 g/ha oraz alfa-cypermetrynę 10 g/ha w celu zabezpieczenia roślin przed chorobami – głównie przed rdzą brunatną i szkodnikami (wciornastki i skrzypionka).
W Drzęczewie w okresie od marca do końca maja spadło tylko około 25 litrów deszczu na m2, mimo to żyto hybrydowe wygląda bardzo dobrze (foto 12).

Foto. 12 Faza kłoszenia. Rośliny w bardzo dobrej formie mimo niskiej ilości opadów.

Aktualnie rośliny znajdują się w fazie dojrzałości mlecznej. Na dzień dzisiejszy kłosy mają średnio po około 20 pięter (foto 13). W tej chwili pozostaje nam tylko czekać do żniw.

Foto. 13. Dobrze wykształcony kłos ok. 20 pięter

Demo farma 2011 – po zbiorach.

W pierwszych dniach sierpnia w Drzęczewie został przeprowadzony zbiór żyta hybrydowego Visello. Pomimo trudnych warunków atmosferycznych w trakcie wegetacji a zwłaszcza bardzo małej ilości opadów w okresach krytycznego zapotrzebowania roślin na wodę tj. strzelanie w źdźbło i kłoszenie, udało się zebrać bardzo wysoki i dobrej jakości plon.

Najwyższy plon na poziomie 7,2 tony z hektara odnotowaliśmy na obiektach z siewem na gł. 2 cm. i gęstości siewu 180 roślin na m2. Nie stwierdziliśmy natomiast różnic w plonie na obiektach z różnymi systemami uprawy gleby. Najniższe plony oraz słabo wykształcone i wyrównane ziarno zebraliśmy z obiektów, które zostały zbyt głęboko zasiane (gł. 5 cm) oraz na obiektach ze zbyt gęstym siewem. Różnice między tymi obiektami sięgały od 1,5 do 2 t z hektara w porównaniu do obiektu z optymalną agrotechniką gdzie plon był najwyższy.

Fot. 14 Już po zbiorach żyta.

Bardzo dziękuję wszystkim sympatykom naszego projektu i zapraszam do śledzenia naszych działań w przyszłym sezonie. Startujemy od września.

Pozdrawiam serdecznie
Jarosław Wierzyk.